Chương trình đào tạo cho bạn nền tảng. Nhưng nó không dạy hết những gì công việc cần — đặc biệt các công cụ và kỹ năng thực hành.
Vấn đề là học rải rác mười thứ cũng không giúp gì. Cần chọn ít và học sâu.
Xác định kỹ năng thật sự cần
- Đọc năm thông báo tuyển dụng cho công việc bạn muốn — chúng liệt kê rõ.
- Đếm kỹ năng nào xuất hiện nhiều lần nhất — đó là thứ nên học trước.
- Hỏi người đang làm nghề đó họ dùng gì hằng ngày.
- Hỏi anh chị khoá trước đã đi làm.
- Đừng học theo danh sách chung chung — mỗi ngành cần thứ khác nhau.
Chọn ít và học sâu
- Một hai kỹ năng học tới mức làm được việc hơn hẳn năm kỹ năng biết sơ.
- Phép thử: bạn làm được một sản phẩm hoàn chỉnh bằng kỹ năng đó chưa.
- Biết sơ không ghi vào hồ sơ được — người phỏng vấn hỏi sâu là lộ ngay.
- Học theo dự án, không học theo bài giảng — làm một thứ thật từ đầu tới cuối.
Các nhóm kỹ năng thường có giá trị
- Công cụ chuyên ngành — phần mềm, thiết bị, phương pháp mà ngành bạn dùng. Đây là nhóm quan trọng nhất.
- Xử lý dữ liệu — ở mức cơ bản, hữu ích cho gần như mọi ngành.
- Ngoại ngữ chuyên ngành — đủ để đọc tài liệu là đã rất có giá trị.
- Viết rõ ràng — kỹ năng bị đánh giá thấp nhất và dùng nhiều nhất.
- Trình bày — nói được ý mình trước một nhóm người.
Học ở đâu
- Học phần tự chọn của chính chương trình — kiểm trước xem có môn nào dạy thứ bạn cần không.
- Khoá học trực tuyến — nhiều khoá miễn phí hoặc rẻ.
- Câu lạc bộ chuyên môn trong trường.
- Tự làm dự án — cách học sâu nhất.
- Hỏi giảng viên nên học ở đâu — họ biết nguồn tốt.
Chứng minh bạn có kỹ năng
- Một sản phẩm hoàn chỉnh — thuyết phục hơn mọi chứng chỉ.
- Dùng nó trong bài tập lớn hoặc đồ án — vừa được điểm vừa có bằng chứng.
- Dùng nó trong thực tập.
- Chứng chỉ có ích nếu ngành coi trọng — hỏi người trong ngành trước khi bỏ tiền.
- Ghi vào hồ sơ kèm ví dụ cụ thể, không chỉ ghi tên kỹ năng.
Đừng bỏ qua kỹ năng cơ bản
- Viết một lá thư rõ ràng — dùng hằng ngày trong mọi nghề.
- Làm một bảng tính đúng cách.
- Trình bày một ý trong ba phút.
- Đúng hạn và đúng giờ — nghe đơn giản nhưng nó phân biệt người ta rõ hơn bạn nghĩ.
- Những thứ này không ai dạy thành môn, nhưng chúng dùng mỗi ngày.
Cân bằng với việc học
- Đừng để việc học kỹ năng ngoài lấn át việc học chính — điểm quá thấp đóng một số cửa.
- Một kỹ năng mỗi học kỳ là hợp lý.
- Ưu tiên kỹ năng dùng được ngay trong bài tập — nó phục vụ cả hai mục đích.
- Đừng học vì thấy người khác học — quay lại danh sách thông báo tuyển dụng.
Một điều đáng nhớ
Câu hỏi để chọn kỹ năng không phải kỹ năng nào đang được nhắc nhiều.
Là: kỹ năng nào xuất hiện trong hầu hết thông báo tuyển dụng cho công việc tôi muốn? Đọc năm thông báo là bạn có câu trả lời — và nó cụ thể hơn mọi danh sách chung chung.
Câu hỏi thường gặp
Làm sao xác định kỹ năng thật sự cần?
Đọc năm thông báo tuyển dụng cho công việc bạn muốn và đếm kỹ năng nào xuất hiện nhiều lần nhất — đó là thứ nên học trước.
Nên học nhiều kỹ năng hay ít?
Một hai kỹ năng học tới mức làm được việc hơn hẳn năm kỹ năng biết sơ — phép thử là bạn làm được một sản phẩm hoàn chỉnh bằng kỹ năng đó chưa.
Chứng minh mình có kỹ năng thế nào?
Một sản phẩm hoàn chỉnh thuyết phục hơn mọi chứng chỉ — dùng kỹ năng đó trong bài tập lớn, đồ án hoặc thực tập.
Kỹ năng cơ bản nào hay bị bỏ qua?
Viết một lá thư rõ ràng, làm một bảng tính đúng cách, trình bày một ý trong ba phút, và đúng hạn đúng giờ.
Cân bằng với việc học chính thế nào?
Một kỹ năng mỗi học kỳ là hợp lý, và ưu tiên kỹ năng dùng được ngay trong bài tập vì nó phục vụ cả hai mục đích.
